شفا درمان
0 محصولات نمایش سبد خرید

هیچ محصولی در سبد خرید نیست.

زن و ورزش

زن و ورزش شفادرمان

تاریخچه حضور زنان در فعالیت های ورزشی

در نخستین مسابقات نوین المپیک در سال 1896 هیچ شرکت کننده زن، وجود نداشت

و کمیته بین المللی المپیک نیز علاقه خاصی نسبت به شرکت زنان

در این بازیها از خود نشان نداد، آنها قصد داشتند مسابقات کهن و قدیمی را دوباره رواج دهند.

رقابت هایی که زنان نتوانند در آن شرکت کنند

و به همین خاطر از آنها برای شرکت در بازیهای المپیک مدرن دعوت نشد.

در دومین دوره بازیهای المپیک در سال 1900،

زنان در بازیهای گلف و تنیس شرکت کردند این روند ادامه داشت

تا این که در سال 1904 رشته تیراندازی به آنها اضافه شد

و در سال 1908 تیراندازان زن در بازیهای المپیک شرکت کردند.

زن و ورزش

در چهارمین دوره بازیهای المپیک به سال 1908، بانوان توانستند در مسابقه شنا شرکت کنند

و به این ترتیب حضور زنان در بازیهای المپیک در هر دوره نسبت به دوره قبل بیشتر شد.

البته تا سال 1928 زنان بطور کامل در بازیها حضور نداشتند،

تا اینکه در بازیهای آمستردام، زنان به طور کامل توانستند برای نخستین مرتبه در مسابقات ورزشی شرکت کنند.

 

شروع سازماندهی و تشکیلات زنان در مسابقات

در فرانسه نخستین باشگاه ورزشی بانوان در سال 1911 تأسیس شد.

باشگاه ورزشی زنان فرانسه در بازیهایی چون راگبی و دوچرخه سواری و فوتبال، فعال بوده است.

در سال 1917 این باشگاه نخستین مسابقه قهرمانی ملی فرانسه را

در رشته دو و میدانی برگزار کرد. در دسامبر سال 1917

رهبران باشگاههای ورزشی زنان فرانسه، با مساعدت مردان،

نخستین فدراسیون ملی ورزشی زنان را به وجود آوردند

که آن را انجمن فدراسیون ملی ورزشی زنان فرانسه نامیدند.

زن و ورزش

در سال 1920 نخستین مسابقه بین المللی فوتبال در انگلستان برگزار شد که در آن زنان فرانسوی شرکت کردند.

در 31 اکتبر سال 1921، فدراسیون ورزشی بین المللی بانوان در پاریس تأسیس شد.

این سازمان قوانین و مقرراتی را برای شرکت کنندگان بین المللی در نظر گرفت

و اساسنامه ای تنظیم کرد و نخستین بازیهای بین المللی بانوان در سال 1922 را در پاریس برگزار کرد.

 

دومین دوره بازیهای بین المللی زنان در سال 1926 در سودان برگزار شد.

سومین مسابقه های جهانی بانوان در سال 1930 در پراگ پایتخت چک انجام شد.

در این مسابقات بیش از 200 ورزشکار از 17 کشور شرکت کردند.

 

آخرین مسابقه های جهانی زنان در سال 1934 در لندن برگزار شد.

حضور رهبران کمیته بین المللی المپیک (IOC) از جمله خانم ((مونیکا برلیو))

از سال 1967 تا سال 1980 موجب شد تا زنان همکاری بیشتری

در بازیهای المپیک داشته باشند و این رویه در کمیته بین المللی المپیک نیز به همین منوال ادامه داشت.

این در حالی است که تعداد زیادی از اعضای کمیته بین المللی المپیک در حال حاضر زن هستند

و این تعداد البته هنوز، آمار قابل ملاحظه ای برای اثبات شایستگی بانوان

جهت حضور در صحنه های ورزشی المپیک نیست.

همچنین هیأت اجرایی کمیته بین المللی المپیک توصیه نامه ای

را در این زمینه تصویب کرده است که بر اساس آن در نشست های

کمیته بین المللی المپیک در سال 2000 پیشنهاد شد

تا فدراسیون های بین المللی و ملی هر کشوری حداقل 10 درصد از مسئولیت های خود را به بانوان محول کنند.

زن و ورزش

سلامت زنان

حفظ سلامت و تأمین نشاط، در چهره ورزش برای زن، ضروری تر و واجب تر از آن چیزی است که برای مردان است. زیرا:

  • رشد و سلامت او در رشد و سلامت نسل او کاملاً مؤثر است.
  • او نیاز به گذراندن دوران حمل و زایمان دارد که خود نیازی به قدرت و توان اضافه تری دارد.
  • سلامت و صحت بدن بر اساس اصل تأثیر متقابل جسم و روان،

در اعصاب و روان زن مؤثر است و او در مدیریت کانون خانواده، نقشی اساسی دارد

  • اگر ورزش در تأمین نشاط و شادابی انسان مؤثر باشد،

برای زن ضروری تر است از آن بابت که شادابی او در نشاط اعضای خانواده مؤثر است.

 

به همین گونه است آثار قدرت تن، جرأت روحی ناشی از ورزش

و رشد و تقویت بدن زن که اداره فرزندان و پرورش نسل نیرومند را در جامعه میسر می سازد

و رکود و سستی را از خود و فرزندان می زداید.

همچنین باید گفت بخشی از فتور زنان در زندگی و مواضع انفعالی شان

در امور و روابط و برخوردها ناشی از ضعف بدنی است.

مادران نیرومندتر، با روحیه تر و دارای موضعی بهتر از مادران ضعیفند.

 وجود رابطه متقابل بین جسم و روح، جرأت و شجاعت، مدیریت و اعتماد به نفس،

دوری از کسالت و افسردگی و سستی، خواستاری جوارح نیرومند ایجاب می کند که آدمی به پرورش بدن همت گمارد.

 

زن و ورزش

نگرش علمی به تمرینات ورزشی بانوان

زن و ورزش

توان هوازی

قابلیت انتقال و مصرف اکسیژن بیشتر بستگی به میزان تمرینات

و پتانسیل بیولوژیک فرد دارد تا جنسیت وی.

مردان و زنانی که در یک رشته ورزشی فعالیت می کنند

از نظر توان ائروبیک نزدیک تر از ورزشکاران همجنس، ولی با رشته ورزشی متفاوت هستند.

با این حال در ورزشهائی که ظرفیت استقامتی بسیار بالائی برای موفقیت لازم است،

ورزشکاران مرد طراز اول، معمولاً قدرت ائروبیک بالاتری نسبت به همتاهای مؤنث خود دارند.

 

به طور متوسط، در مردان قابلیت انتقال و مصرف اکسیژن

(برحسب میلی لیتر بر هر کیلوگرم وزن بدن در دقیقه) 10 الی 25 درصد بیش از زنان است

مقداری از این کمبود به علت وجود چربی بیشتر در بدن خانم ها است

که با محاسبه و کنار گذاشتن این فاکتور، اختلاف به 1 الی10 درصد می رسد.

از این میزان مقداری مربوط به اختلاف بیولوژیک وابسته به جنسیت است

ولی مانده آن مربوط به اختلاف حقیقی آمادگی قلبی تنفسی است

که بستگی به وضعیت آموزش و تمرینات آنها دارد و ممکن است به نفع یکی از دو جنس باشد.

زن و ورزش

فاکتورهای متعددی ممکن است در اختلاف قابلیت انتقال

و مصرف اکسیژن تاثیر داشته باشد از جمله کمبود ((هموگلوبین)) خون زنان نسبت به مردان

موجب کاهش قابلیت انتقال اکسیژن در خون آنها به میزان 10 درصد می شود.

گرچه حداکثر تعداد ضربان قلب در مردان و زنان برابر است،

اما حداکثر حجم ضربه ای قلب در زنان کمتر بوده و موجب کاهش حداکثر برون دهی قلب می شود.

 

با در نظر گرفتن اینکه اندازه گیریها در رابطه با وزن و اندازه سطح بدن هستند

و با انجام تمرینات کافی از وزن و سطح بدن ورزشکاران زن کاسته می شود،

به این نتیجه می رسیم که تمرینات مرتب ورزشی از تفاوت

برون دهی قلبی زنان از مردان می کاهد. به هر حال شکی وجود ندارد

که حجم عضلانی و در نتیجه مصرف اکسیژن در خانم ها کمتر است

و در حالیکه عقیده عمومی بر این است که اختلاف بیولوژیک جنس مؤنث و مذکر

علت 5 الی 10 درصد برتری در ظرفیت استقامتی مردان است،

به طور دقیق میزان دخالت هر یک از این فاکتورها مشخص نیست.

مطالعات انجام شده در خانم های ورزشکاری که حتی پس از پایان تحصیلات دبیرستانی

به ورزشهای استقامتی مبادرت کرده اند، نشان داده است که این ورزشکاران

تا سنین میانسالی نیز توانائی ائروبیک (هوازی) خود را در سطح بالائی حفظ کرده اند.

 

زن و ورزش

 

آموزش و تمرین

تأثیرات تمرینات آماده سازی ائروبیک (هوازی) در زنان و مردان یکسان است.

با این تمرینات حداکثر توان ائروبیک، حجم تنفسی، تبادل اکسیژن شریانی- وریدی

و مدت زمان بازدهی جسمانی افزایش می یابد.

حداکثر تعداد ضربان قلب افزایش نیافته و به علت افزایش حداکثر حجم ضربه ای قلب،

حداکثر برون دهی، قلب افزایش می یابد.

همچنین ورزش موجب افزایش ظرفیت کاری دستگاه گردش خون

بوسیله افزایش حجم خون و مقدار کلی هموگلوبین می شود.

 

بانوان تقریباً روزانه 5/1 میلی گرم آهن از دست می دهند

که این میزان دو برابر مردان است و غالباً اکثر آنها میزان 18 میلی گرم آهن

توصیه شده از طریق مواد غذایی را دریافت نمی دارند.

از این نظر دقت در تنظیم رژیم غذایی بهتر از مصرف خوراکی داروهای حاوی آهن است.

 

میزان پیشرفت کیفی در تمرینات ائروبیک بستگی به

میزان آمادگی جسمانی قبلی خانم ورزشکار دارد واضح است

در افرادی که آمادگی قبلی کمتری دارند در ابتدا با سرعت پیشرفت می کند.

ولی به تدریج از سرعت پیشرفت آنها کاسته می شود.

در خانمهای مبتدی به منظور بالا بردن کیفیت آمادگی ائروبیک

زن و ورزش

توصیه کالج طب ورزشی آمریکا عبارت است از:

سه تا پنج روز تمرین در هفته:

هر جلسه 15 الی60 دقیقه ورزش (با 50 الی 85 درصد ماکزیمم اکسیژن قابل انتقال یا 60 الی 90 درصد حداکثر تعداد ضربان قلب).

تأثیر این تمرینات در بالابردن حداکثر انتقال اکسیژن مشابه مردان است،

در خانمهایی که از شروع فصل از آمادگی جسمانی بهتری برخوردارند،

تمرینات فشرده و سنگین تری توصیه می شود در یک مطالعه نشان داده شده

که در ورزشکارانی که هفته ای 6 روز، روزی 2 بار به مدت 12 هفته

تحت تمرین قرار گرفته اند ظرفیت ماکزیمم اکسیژن 10 درصد افزایش یافته است.

زن و ورزش

قدرت

از ابتکارات جدید در ورزش خانمها ضمیمه کردن تمرینات با وزنه در برنامه های آماده سازی جسمانی است.

تأثیر این نوع تمرینات نشان داده است که در گذشته استعداد پرورش عضلات قدرتمند

در خانمها خیلی دست کم گرفته می شده است.

با وجود این که بانوان هیچ وقت عضلات تنومندی هم سطح مردان هم ردیف خود بدست نخواهند آورد

می توان انتظار داشت تا پس از چند ماه تمرین، بهبودی معادل 30 درصد

در گروههای عضلانی تمرین داده شده به دست آورند.

 

اختلاف قدرت

اختلاف قدرت عضلانی مردان با زنان عمدتاً به علت تأثیرات آنابولیک تستوسترون روی عضلات مردان است.

از آنجائیکه قدرت عضلانی در یک گروه از عضلات نسبت به گروه دیگر فرق می کند،

با این حال قدرت کلی خانمها بطور متوسط حدود دو سوم قدرت مردان است.

چنانچه اندازه و سایز بدن به عنوان یک فاکتور حذف شده

و قدرت جسمانی را نسبت به وزن بدن و یا دقیق تر، وزن بدون چربی بدن مورد سنجش قرار دهند،

اختلاف قدرت جسمانی جنس مذکر و مؤنث به 20 درصد کاهش می یابد.

اگر میزان افزایش و کسب قدرت جسمانی را با درصد بیان کنیم

تأثیر تمرینات با وزنه در زنان و مردان یکسان می شود.

در حقیقت خانمها به علت پائین تر بودن پایه قدرت عضلانی شان در شروع تمرینات

با درصد بیشتری، نیرو کسب می کنند، با این حال تمرینات با وزنه قادر به از بین بردن

اختلاف قدرت مطلق مربوط به جنسیت نیست.

گرچه ممکن است بعضی از بانوان ورزشکار از مردان غیر ورزشکار قوی تر باشند.

ولی مردان ورزشکار در رشته هائی که در آنها قدرت حرف اول را می زند برتری کامل دارند.

زن و ورزش

تارهای عضلانی

در عضلات مردان و زنان غیر ورزشکار تقریباً تعداد تارهای عضلانی کند

و تارهای عضلانی سریع برابر بوده و به صورت مساوی است

در میان ورزشکاران درصد این تارهای عضلانی بیشتر بستگی به نوع رشته ورزشی آنها دارد

و کمتر جنسیت در آن دخالت دارد.

به عنوان مثال اختلاف تعداد تارهای عضلانی کند(STF) بین دوندگان سرعت

و نیمه استقامت بیشتر از اختلاف موجود در تمامی گروههای مختلف از زنان و مردان است.

بطور مشخص زنان و مردان ورزشکار در رشته های استقامتی دارای 60 الی 70 درصد

از تارهای عضلانی کند هستند در صورتیکه این میزان در دوندگان سرعت

و پرش 25% تا 30% است. تنها منطقه و وسعت ناحیه اشغال شده

توسط هر گروه از تارها در عضله می باشد که در رابطه با جنسیت فرق می کند.

میزان این اختلاف بستگی به میزان فعالیت فرد و نوع عضله مورد نمونه برداری دارد.

مثلاً در گروه افراد کم تحرک در نمونه برداری از عضله گاستروکنمیوس

واقع  در پشت ساق پا میزان وسعت تارهای کند و سریع زنان دو سوم مردان است.

در حالیکه در عضله و استوس لاترالیس (جزء خارجی عضله چهار سر ران)

ناحیه تارهای کند در زنان و مردان برابر است ولی ناحیه تارهای سریع در مردان

به میزان یک سوم بیشتر از زنان است. در حالیکه ورزشکاران زن نسبت به زنان

غیر ورزشکار همتای خود در رشته های ورزشی مشابه در هر دو تارهای کند و سریع مزیت دارند.

این تفاوت مربوط به جنسیت در ورزشهای استقامتی

در کمترین حدود ورزشهای قدرتی در بیشترین حد خود است.

در ورزشهای استقامتی که در آن هیپرتروفی (حجیم شدن)

عضلات چندان وجود ندارد، وسعت تارهای کند (STF) در زنان ورزشکار

فقط ده درصد بیشتر از زنان غیر ورزشکار است که این ناتوانی خانمها را

در داشتن عضلات حجیم در ورزشهای قدرتی نشان می دهد.

مردان ورزشکار در این رشته ها از وسعت تارهای عضلانی سریع به میزان 40 درصد

بیش از مردان غیر ورزشکار برخوردارند. در صورتیکه این وسعت

در زنان ورزشکار نسبت به زنان غیر ورزشکار 15 درصد بیشتر است.

 زن و ورزش

 

ترکیب جسمانی

حدود 25 درصد وزن دختران در سنین دانشجوئی را چربی تشکیل می دهد.

این میزان در افراد فعالتر به 20 و در افراد کم کارتر به 25 درصد نزدیک تر است.

بسیاری از زنان ورزشکار از داشتن این مقدار چربی رضایتی ندارند

و آنرا عامل کاهنده کارآئی جسمانی خود می دانند.

ورزشکاران رشته های استقامتی تلاش می کنند تا چربی اضافی خود را به حداقل برسانند،

زیرا چربی موجب افزایش فشار کار شده بدون اینکه ظرفیت و توان انجام کار را بالا ببرد.

حداقل چربی مورد نظر فرد ورزشکار بستگی به رشته ورزشی

و تصور وی از بهترین سطح آمادگی برای موفقیت دارد.

میزان متوسط چربی برای هر رشته از کمترین میزان یعنی حدود 12 درصد

برای دوندگان طراز اول تا بیشترین میزان یعنی حدود 24 درصد برای پرتاب کنندگان وزنه و دیسک متغیر است.

 زن و ورزش

اقدامات زیادی در جهت تخمین درصد چربی بدن با استفاده از روشهای اندازه سنجی

بدن انسان از قبیل ضخامت چین های پوست و قطرها و نواحی مختلف بدن صورت گرفته است.

اغلب این سنجش ها برای گروههای مختلف اختصاصی است

و یک فرمول نمی تواند شامل همگی گروهها شود.

مثلاً زنان ورزشکار با زنان غیرآماده، تفاوت دارند و حتی ورزشکاران رشته های مختلف ورزشی با یکدیگر فرق می کنند.

در زنان ورزشکار استفاده از روش اندازه گیری ترکیب جسمانی

برای ترغیب آنها به کاهش وزن باید با دقت انجام گیرد.

زیرا ممکن است یک ورزشکار درصد نامناسب چربی را ملاکی

برای رژیم غذایی شدید در نظر بگیرد و بدین وسیله سلامتی خود را به خطر اندازد.

 

قابلیت تحمل گرما در زنان ورزشکار

نقش هورمونهای زنانه استروژن و پروژسترون در تنظیم حرارت بدن هنوز غیر مشخص است.

دمای پایه ای بدن خانمها در نیمه دوم سیکل قاعدگی

(فازلوتئال که پروژسترون بیشتر می شود) حدود نیم درجه سانتی گراد بالاتر است.

این سئوال پیش می آید که آیا این امر موجب نمی شود

تا در این زمان خطر گرمازدگی در خانمها بیشتر شود؟

یا اینکه چنانچه قبلاً پنداشته می شد آیا استروژن از تعرق جلوگیری نمی کند؟

 

 

اکثر بررسیها نشانگر این است که بالا و پائین رفتن میزان این هورمونها

در سیکل قاعدگی تأثیر چندانی روی قابلیت انجام ورزش در هوای گرم را ندارند

و این عقیده را تقویت می کند که تغییرات هورمونی ماهیانه سیستم کنترل تنظیم حرارت بدن را

در خانمها بطوری جدی تحت تأثیر نمی گذارند.

به نظر می رسد سطح آمادگی جسمانی و وضعیت خوگرفتن

به آب و هوا در تحمل گرما اهمیت بیشتری دارند تا جنسیت،

و از آنجائی که جواب فیزیولوژیک مردان و زنان در انجام ورزش در گرما مشابه است،

تمامی دستورالعمل های مربوط به کاهش خطر گرمازدگی

در طول فعالیت های ورزشی به طور مساوی شامل حال مردان و زنان می شود.

نتیجه

ورزشکاران زن با سازش پذیری فیزیولوژیکی نسبت به ورزشهای کوتاه مدت و دراز مدت،

بدن خود را نسبت به خواسته های اختصاصی ورزش مورد نظر مطابقت می دهند.

بالاخص این سازش پذیری فیزیولوژیکی کاملاً شبیه آنچه که

در مردان ورزشکار همان رشته اتفاق می افتد است و با زنان غیر ورزشکار

و حتی زنان ورزشکار در رشته های ورزشی دیگر فرق می کند.

فرق اساسی بین دو جنس در قبال جواب به تمرینات ورزشی مربوط به

تأثیرات متفاوت هورمونهای زنانه (استروژن) و مردانه (تستوسترون) روی سیستم عضلانی است.

مردان نسبت بیشتری بافت عضلانی نسبت به وزن بدن داشته و

ظرفیت بیشتری برای افزایش توده عضلانی و قدرت جسمانی با انجام تمرینات ورزشی دارند.

هرچند زنان با انجام تمرینات ورزشی حتی بدون افزایش چشمگیر

در توده عضلانی خود قدرت کافی را برای بهتر کردن کارآئی جسمانی و محافظت از آسیب دیدگی بدست می آورند

 

نقش ورزش در تحکیم و توسعه روابط اجتماعی زنان

به یقین می توان گفت که تربیت بدنی و ورزش پدیده ای اجتماعی است.

این پدیده اجتماعی می تواند موجب تحکیم پیوندهای دوستی و انسانی بین افراد جامعه شود.

تا آنجا که روابطی سالم، شفاف و به دور از سلطه طلبی

و افزون خواهی در مناسبات اجتماعی، احترام و محبت را در اعضای جامعه بوجود آورد.

ورزش علاوه بر سلامت جسمانی، معنویت و ایمان آدمی را

در روندهای مختلف زندگی تقویت می بخشد

و یکی از عوامل مهم رشد و اعتلای شخصیت انسانی زنان و مردان در جامعه شمرده می شود.

 

 زن و ورزش

ایجاد تصویر ذهنی دلپذیر از ورزش و تربیت بدنی که مبتنی بر ارزش های اخلاقی باشد،

در بانوان و دختران ما، از اهمیت خاصی برخوردار است

که همراه با ارتباطات اجتماعی و فرهنگی آنان در تحقق ارزشهای اسلامی- انسانی نقشی ماندگار می تواند داشته باشد.

ناگفته نماند که افتخارات ورزشی و کسب درجات و موفقیت های ورزشی

در سطح قهرمانی و بین المللی، ما را نباید از رسالت اصیل و پرمعنای ورزش دور سازد.

بلکه نقش زیرساختی ورزش و تربیت بدنی باید در تحکیم و توسعه روابط اجتماعی مطلوب و سالم مورد تاکید قرار گیرد.

 

ایجاد روابط اجتماعی پویا و متعالی، معرف یک جامعه توسعه یافته است.

توسعه ای که خودباوری و اعتماد به نفس و توانمندیهای آحاد جامعه را می طلبد

و بخشی از این موفقیت می تواند از طریق ورزش و تربیت بدنی میسر شود.

 

تربیت بدنی و ورزش همانند هر پدیده خوب اجتماعی، دارای گستردگی،

پیچیدگی و همبستگی خاصی است که با ارزشهای اجتماعی

و اخلاقی کاملاً آمیخته است. گستردگی و وسعت موضوع تربیت بدنی و ورزش

از این جهت مهم است که تمامی سطوح جامعه را تحت پوشش وظایف

و کارکرد اجتماعی خویش قرار می دهد. قانونمند ساختن ورزش و تربیت بدنی

می تواند در اختیار نظام ارزشی جامعه باشد و افراد آن را برای مسئولیت پذیری

و ایفای نقش در فراز و نشیب زندگی آماده سازد.

دختران جوان که مادران و مربیان آینده جامعه و الگوهای تربیتی و پرورشی

فرزندان خود نیز خواهند بود، با پرداختن به ورزش، طبعاً به ارتباط اجتماعی مطلوبی دست خواهند یافت.

 زن و ورزش

پرداختن به ورزش، شخصیت اجتماعی را در کنار شخصیت فردی افراد رشد می دهد

و شخصیت اجتماعی سالم می تواند استعدادها و توانمندیها را شکوفا سازد.

مشارکت در مسابقات ورزشی، دختران و بانوان ما را با مفاهیمی

از قبیل رعایت قانون، تعیین هدف و حفظ استقلال فردی،

هماهنگی با جمع در جهت رسیدن به هدفی مشترک،

رقابت سالم، سلامتی روحی و روانی و جسمی، ایثار کردن

و نادیده گرفتن مصالح و منافع فردی در برابر هدف مشترک، آشنا می سازد

و مفاهیم اصیل روابط اجتماعی را در دختران به عنوان ارزش های معنوی حفظ و توسعه می بخشد.

 

با توجه به نقش و مسئولیت پذیری زنان در جامعه روبه رشد ما،

اعتماد به نفس و آگاهی از شخصیت و جایگاهشان در جامعه و زندگی و کسب تجارب سودمند،

برای آنها مهم و سرنوشت ساز است زیرا برای دستیابی به این ارزشها،

باید از همان سنین کودکی با شرکت در فعالیت های ورزشی برای روابط اجتماعی و مسئولیت پذیر آمادگی یابند.

تقسیم گروه و قبول مسئولیت، در رقابتهای ورزشی برای کسب پیروزی،

فرد را برای پذیرش نقشهای متفاوتی در جامعه آماده می سازد.

به ویژه نوجوانان و جوانان با مسئولیت پذیری و تعهد در میدانهای ورزشی

به طور غیر مستقیم آشنا می شوند و رشد اجتماعی پیدا می کنند.

آنها رعایت و احترام به قوانین و مقررات را نیز در فضاهای ورزشی تجربه می کنند

و به قضاوتهای درست و بر حق واقف می شوند.

 زن و ورزش

اثرات ورزش بر شیردهی مادران

بیشتر مادرانی که فرزند خود را شیر می دهند

به از سرگرفتن فعالیتهای بدنی بعد از تولد نوزاد مشتاق هستند.

در عین حال می خواهند بدانند که آیا تمرینات فیزیکی با شیردادن سازگار است یا خیر.

تحقیقات اخیر نشان داده است که طی دوران شیر دادن شرایط مادر- فرزندی

در ابعاد وسیع و به طور قابل ملاحظه ای باید حفظ گردد.

اگر مادران به تدریج فعالیت های خود را از سر گیرند

و مقدار قابل ملاحظه ای مواد غذایی مصرف کنند،

در این صورت ورزش می تواند هم در ارتقاء سلامت جسمی و هم سلامت روانی آنها مؤثر واقع شود.

اکثریت مادران تغذیه نوزاد با شیر خود را به شیر خشک در هفته های اولیه ترجیح می دهند.

بسیاری از زنان به ویژه افرادی که قبل از دوران بارداری فعالیت های بدنی داشته اند،

مشتاقند به سطح فعالیت قبلی خود برسند و به شرایط بدنی قبل از بارداری دست یابند.

غالباً جلوگیری از افزایش وزن مهمترین انگیزه برای بازگشت سریع

به حالت اولیه پیش از بارداری و آغاز فعالیت های ورزشی است.

حال آنکه تعدادی از زنان نگرانند که ورزش پیش از موعد،

از توان و انرژی آنها کاسته و در تولید میزان مطلوب شیر اختلال ایجاد کند.

مادری که شیر می دهد احتیاج به انرژی زیادی دارد.

برحسب توصیه آکادمی بین المللی علوم غذایی و تغذیه (RDA) این مقدار برابر 500 کالری اضافه در روز است.

در این میان بسیاری از فشارهای روانی و فعالیت های شدید

می تواند شیر دادن به کودک را به ویژه در 6-4 هفته اول با مشکل روبرو کند.

اخیراً  محققان به تاثیرات ورزش در شیردهی توجه کرده اند.

از یافته های این تحقیقات چنین بر می آید که ورزشهای هوازی معتدل،

بر کمیت و کیفیت شیرمادر، یا رشد کودک تاثیر اندکی دارند.

بر عکس اگر ورزش با احتیاط و آرام انجام گیرد بطوریکه وزن سریعاً کاهش نیابد بر مقدار شیردهی خواهد افزود.

 

کنترل وضعیت طبیعی بدن

علیرغم تفاوتهای بسیار زیاد در وضعیت تغذیه و ترکیبات بدنی،

زنان مورد مطالعه در کشورهای در حال توسعه ثبات قابل توجهی را

در امر شیردهی نشان داده اند. در دوران شیردهی، بدن با تمام قوا می کوشد

تا انرژی لازم را برای تولید شیر تامین نماید. تغییرات هورمونی که بر پروتئین،

کربوهیدرات و سوخت و ساز چربیها مؤثرند به تسریع این عمل کمک می کنند.

وقتی انرژی از منابع غذایی فراهم نمی شود،

انرژی لازم به سرعت از منابع دیگری مثل ذخائر غذایی بدن تامین می گردد.

 

گرچه کمبود مواد غذایی منجر به کاهش میزان شیر می گردد،

ولی قطعی نیست که کمبود شیر از سطح متوسط به بالا با کمبود غذا در ارتباط باشد.

به نظر بعضی از محققان فعالیت سطح بالای هورمون تولید کننده شیر

در زنان مبتلا به سوء تغذیه ممکن است تامین کننده ترکیبات شیر در شرایط فقر مواد غذایی باشد.

از نتایج سایر مطالعات چنین برمی آید که رابطه ای

بین ترکیبات جسمانی و شیردهی وجود دارد.

برای مثال در کشورهای جهان سوم زنان درصد چربی بدنی کمتر،

شیرکم چرب تری از زنان با چربی بیشتر تولید می کنند.

 زن و ورزش

اثرات ورزش بر شیردهی

اگر شیردادن با وضعیت غذایی متفاوت سازگار گردد،

آیا می توان آن را با نیاز به فعالیت های بدنی نیز تطبیق داد؟

آیا می توان آن را با نیاز به فعالیت های بدنی نیز تطبیق داد؟

مطالعه بر روی حیوانات و انسان نشان می دهد که حتی فعالیت های بدنی شدید،

تاثیر منفی مختصری بر کیفیت و کمیت شیر خواهند داشت.

کاترین دیوئی می گوید یکی از دلائلی که ورزش تاثیر ناچیزی بر شیردادن می گذارد

احتمالاً تغییرات هورمونی و متابولیکی است که به واسطه ورزش حاصل می گردد

و این مطلب خود نیاز به افزایش انرژی برای شیردهی را متعادل می کند.

 

دیوئی در مطالعه ای دقیق نحوه شیردادن هشت زن ورزشکار را با هشت زن خانه دار مورد مقایسه قرار داد.

زنان مورد مطالعه دارای نوزادانی بین 24-9 هفته بودند که مطلقاً از شیر مادر تغذیه می کردند.

پس از سه روز، بررسی داده ها هیچ گونه تفاوت معنی داری بین پلاسمای هورمونی،

لیپید، پروتئین، کالری یا لاکتوز مربوط به شیر بین دو گروه نشان نداد

ولی نتایج پژوهشی حاکی از این امر بودند که زنان ورزشکار دارای شیری

با حجم بیشتر و انرژی بیشتری هستند.

ولی دیوئی می گوید:

((چون این اطلاعات از نمونه های معدودی بدست آمده اند باید با احتیاط مورد تعبیر و تفسیر قرار گیرند)).

از جمله تغییرات هورمونی ناشی از ورزش، افزایش موقت سرم هورمون

ایجاد کننده شیر است که بر شیردهی مؤثر می باشد.

مطالعات نشان می دهد که این افزایش هورمون ایجاد کننده شیر،

در زنانی که قهرمان نیستند بیشتر از کسانی است که برای قهرمانی تربیت می شوند.

رالف هیل در تحقیق خود بر روی 31 زن غیر شیرده دونده ماراتن،

دریافت هنگام پایان مسابقه سطوح سرم ایجاد کننده شیر این زنان بیشتر از سه برابر می شود

 در این که ورزش سطح شیردهی زنان را بالا می برد هیچ شک و تردید وجود ندارد.

 

یکی از تأثیرات منفی بالقوه که بواسطه شرکت در فعالیت های جسمانی

در موارد متعدد گزارش شده است، افزایش میزان اسید لاکتیک در شیر می باشد.

در مطالعه ای بر روی هفت زن، مشخص شد که بلافاصله بعد از ورزش،

افزایش معنی داری در تجمع آنزیم لاکتاز تا حداکثر ظرفیت در شیر قابل مشاهده است.

ولی سطح آنزیم لاکتاز در مدت یک ساعت به وضعیت عادی بر می گردد.

از چندین تحقیق مشابه چنین بر می آید که این یافته ها، اگر چه تائید شوند،

بعید است که بر کودکی که از شیر مادر تغذیه می کند تاثیر داشته باشند.

 زن و ورزش

جلوگیری از چاقی

هر چند به ظاهر تاثیر ورزش بر شیردهی ناچیز است،

اما در اینکه چه مدت بعد از تولد کودک، مادر باید ورزش را شروع کند،

هیچگونه توافقی وجود ندارد. بعضی از پزشکان دو هفته بعد از دوره بهبودی را توصیه می کنند،

درحالیکه دیگران می گویند مادر هر زمان که احساس آمادگی کرد بهتر است به ورزش بپردازد.

 

نانسی کلارک متخصص امور تغذیه در دانشگاه ماساچوست

و مؤلف کتاب راهنمای تغذیه اظهار می دارد:

((بعضی زنان از ترس اینکه چاق شوند خود را به ورزش مقید می کنند)).

حاملگی فصلی برای اعتدال است.

شاید اولین ماه بعد از حاملگی زمانی مناسب برای ورزش نباشد،

ولی کارها با زمان تغییر می کند. دویدن هنگام کم خوابی،

احتمالاً بیشتر خسته کننده است تا لذت بخش.

 

به اعتقاد بتی کرس عاقلانه است که در ابتدا اعتدال را مراعات کنیم.

کرس می گوید: ((4 تا 6 هفته اول بعد از زایمان بطور کلی مرحله فراگیری شیردهی است

و ممکن است فشارهای گوناگون مانند فعالیت های بیش از حد پیوند و ارتباط مادر و نوزاد را مختل کنند)).

وی اضافه می کند:

((هنگامی که مادر و کودک به نقش های جدید خود انس گرفتند،

مادر می تواند فعالیت های بیشتری را آغاز کند. فشارها و

فعالیت های اضافی 2 تا 3 ماه بعد از زایمان، بر جریان شیردهی تاثیر زیادی نخواهد داشت))

بیشتر پزشکان، برگشت آرام به ورزش را توصیه می کنند،

مخصوصاً اگر کاهش فعالیت ها در دوران بارداری تدریجاً صورت گرفته باشند.

شاید قدم زدن بهترین فعالیت در هفته های اولیه بعد از زایمان باشد

زیرا نوزاد هم می تواند همراه مادر باشد.

با وجود این در مورد انجام تمرینات ویژه، اختلاف عقیده ای وجود ندارد،

هر نوع فعالیت بدنی مانند حرکات موزون و حتی دویدن به مسافت زیاد قابل قبول است

به شرط اینکه مادر نسبت به آن احساس تمایل کند

و فعالیت باعث خستگی شدید وی نشود. زنان باید تشخیص دهند

که ضرورتاً در مراحل اولیه بعد از زایمان قادر به فعالیت زیاد نخواهد بود.

هیل می گوید((ممکن است که بازگشت به وضعیت قبل حتی یک سال طول بکشد)).

 زن و ورزش

تأثیردوره قاعدگی بر اجرای مهارتهای ورزشی

گرچه بسیاری از ورزشکاران و مربیان زن معتقدند

که اجرای مهارتهای ورزشی در خلال مراحل مشخص دوره قاعدگی، دچار اختلال می شوند

اما بررسی های تجربی مرتبط با اجرای مهارتهای ورزشی

در دوران قاعدگی بسیار معدود و دارای نتایج کمی می باشند.

این بررسی ها که در خصوص اثرات دوران قاعدگی بر اجرای مهارتهای قدرتی و شنا

در مسابقاتی با مسافتهای کوتاه و متوسط، انجام گردیده،

نشان می دهد که دوران قاعدگی بر اجرای مهارتهای ورزشی

که به وسیله قدرت و شنای سرعت اندازه گیری می شود،اثر نمی گذارند.

بسیاری از محققان، اثرات تغییرات هورمون دوره ای را

که در خلال دوره قاعدگی رخ می دهد تحقیق کرده اند.

این مطالعات اثر دوره قاعدگی را بر واکنش تمرین بررسی می کند.

بسیاری از ورزشکاران و مربیان زن معتقدند که قاعدگی،

اجرای مهارتهای ورزشی شان را دچار اختلال می کند.

در هر صورت تعداد معدودی از بررسی های کنترل شده،

که در مورد اثرات دوره قاعدگی بر اجرای مهارتهای ورزشی به طور ویژه تحقیق شده است

بیشترین اطلاعات را مربوط به زیان رساندن مراحل دوره قاعدگی

بر اجرای مهارتهای ورزشی است که از ادراکات شخصی ورزشکاران زن جمع آوری شده است.

اردلی بیش از 500 ورزشکار زن را در زمینه اجرای مهارت های

ورزشی شان در خلال مراحل مختلف دوره قاعدگی مورد سئوال قرار دارد.

تقریباً 31 درصد از آنها ادعا نمودند که یا در مرحله قبل از قاعدگی

و یا در حین قاعدگی و یا در مرحله بعد از قاعدگی، اجرای مهارتشان کاهش می یابد.

اردلی

اردلی بر اساس ادراکات شخصی زنان آزمایش شونده،

نتیجه گیری کرد که اجرای ضعیف مهارت در خلال دوره قبل از قاعدگی

و 2 روز اول قاعدگی بیشترین احتمال را دارد و ادراکات شخصی زنان مورد آزمایش

در زمینه اثر دوره قاعدگی بر اجرای مهارت و با توجه به نوع ورزش متفاوت است.

به عنوان مثال قایق ران با پارو، اجرای ضعیف مهارت خود را

در خلال قاعدگی گزارش کردند، در حالیکه، شناگران سرعت،

اثر مربوط به دوره قاعدگی را بر اجرای مهارت کمتر گزارش نمودند.

اردلی ادعا کرد که میزان و دت فعالیت مورد نیاز در یک ورزش،

عوامل مهمی هستند که تأثیر دوره قاعدگی در اجرای مهارتهای ورزشی کمک می کنند.

بررسیهای معدودی که اثر احتمالی دوره قاعدگی را بر اجرای مهارتهای ورزشی آزمایش کرده است

بر روی شناگران رقابتی و اسکی بازان انجام شده

و نتایج متضادی از آن بدست آمد.

هدف از این بررسی این بود که آیا فاز دوره قاعدگی بر مهارتهای ورزشی

که به وسیله وزنه برداری و شنا اندازه گیری می شود تاثیر می گذارد یا نه

 زن و ورزش

اثرات دوره قاعدگی بر اجرای قدرت

در این بررسی زنان ورزشکار به مدت 30 دقیقه یا بیشتر

در روز و سه روز در هفته، تمرین و نوع تحقیق نیز به آنها گفته شد.

در این تحقیق همه زنان ورزشکار شرکت کننده،

از دورانهای قاعدگی منظمی برخوردار بودند.

زنان آزمایش شونده قبل از قاعدگی (3تا4 روز قبل از قاعدگی)،

در خلال قاعدگی (روزهای اول و دوم قاعدگی)

و بعد از قاعدگی (10 تا12 روز پس از قاعدگی) پرس روی نیمکت و پرس پا انجام دادند.

 

نمودارهای تاریخ گذاری شده دوره های آخر هر یک از سه دوره قاعدگی

زنان آزمایش شونده برای پیشگوئی اعلام زمان قاعدگی مورد استفاده قرار گرفت.

ترتیب آزمون، به صورت تصادفی انجام شد.

در پرس روی نیمکت، زنان تحت آزمایش به پشت می خوابند

و وزنه را با دستها به طرف بالا می برند.

در پرس پا، آزمایش شونده در یک زاویه 45 درجه می نشیند

و وزنه را با پاها به بیرون حرکت می دهند.

قبل از آزمون، برای هر مرحله از دوره قاعدگی، به زنان آزمایش شونده اجازه داده شد

که سه بار پرس روی نیمکت و سه بار پرس پا را انجام دهند.

حداکثر وزنه ای را که آنها می توانستند بلند کنند

به عنوان بهترین وزنه انتخاب می شد.

سپس، اجرای قدرت برای هر مرحله از دوره قاعدگی

با تعیین تعداد دفعاتی که زنان آزمایش شونده

می توانستند حداکثر 70 درصد وزنه ای را که می توانستند بلند کنند ارزیابی شد.

 

جدول 1- اجرای قدرت زنان ورزشکار در خلال مراحل قبل از قاعدگی، زمان قاعدگی و بعد از قاعدگی

 

مراحل دوره قاعدگی پرس روی نیمکت پرس پا

قبل از قاعدگی

13.8+5.8

87.8+17.4

27.8+12.5

(185.9+49.1)

قاعدگی  

 

13.6+6.8

(87.6+1.5)

 

24.1+8.6

(185.5+47.8)

بعد از قاعدگی 12.5+5.6

(86.5+17.7)

24.4+12.9

(189.2+45.8)

 زن و ورزش

نتایج تحقیق

شناگران:

نتایج رکوردگیریهای مکرر شناگران در مسابقات شنای 100 متر و 200 متر آزاد،

در جدول 2 نشان داده شده است.

یک روش تجزیه و تحلیل اختلاف آماری فریدمن،

با اندازه گیریهای مکرر، هیچ گونه اختلاف قابل ملاحظه ای را در اجرای مهارت شنا

در خلال سه مرحله دوره قاعدگی نشان نمی دهند.

از تحقیقات محدود و مربوط به دوره قاعدگی و اجرای مهارت تقریباً همه تحقیقات

با توجه به اطلاعات خود گزارشی بانوان مبتنی بوده

و به پذیرفته شدن وسیع تفکر کاهش اجرای مهارت مربوط به دوره قاعدگی منتهی شده است.

در یک بررسی که توسط فومین و همکارانش

بر روی 164 زن (سنین بین 18 تا 22 سال داشتند) انجام گرفت

و فاز دوره قاعدگی و اجرای ورزشی، مورد پژوهش و تحقیق قرار گرفت،

در اجرای مهارت اسکی با فاز دوره قاعدگی، تغییراتی پیدا شده

و اجرای ضعیف تر در مراحل قبل از قاعدگی و در حین قاعدگی گزارش گردید.

به هر حال،   محققان هیچ یک از زمانهای اجرای مهارت را ثبت نکردند

و یا هیچ یک از تست های آماری را مورد استفاده قرار ندادند.

زنان تحت آزمایش در دو مسابقه نسبتاً طولانی مدت،

یک مسابقه پنج کیلومتر بر روی جاده استاندارد و یک مسابقه 5/12 کیلومتر اسکی روی یخ مشارکت کردند.

 

جدول 2- اجرای سرعت زنان شناگر در مراحل قبل، در زمان و بعد از قاعدگی

 

مراحل دوره قاعدگی مسابقه 100متر شنای آزاد ( 10 نفر) مسابقه 200 متر شنای آزاد ( 5 نفر)
قبل از قاعدگی 68.4+3.84 144.1+10.6
قاعدگی 70.7+2.04 151.3+12.8
بعد از قاعدگی 69.1+2.59  147.2+11.1

 

 

 زن و ورزش

در یک بررسی دیگر فاز دوره قاعدگی را با استفاده از روش درجه حرارت بدن

و مشاهده موکوس گردن رحم، مشخص نموده که اسکی بازان

در اجرای مهارت خود به دلیل طولانی بودن زمان بازی تغییراتی

در دوره قاعدگی داشته اند. در یک بررسی از شناگران نوجوان،

بروکس، گان و همکارانش دریافتند که سریع ترین زمان شنا در100 متر شنای آزاد و 100 متر سرعت،

در خلال قاعدگی رخ داده است و کندترین زمان در زمان قبل از قاعدگی انجام شده است

و شناگران سرعت در مرحله بعد از قاعدگی، مهارت را بهتر اجرا کردند

تا در مراحل قبل از قاعدگی و یا در حین قاعدگی.

بسیاری از ورزشکاران استقامتی ماهری که می توانستند

بخشی از یک بررسی مربوط به مسابقات ورزشی طولانی مدت باشند،

دوره های قاعدگی منظمی نداشتند.

(آمنوره به عنوان دوره های قاعدگی در فواصل طولانی تر از 90 روز رخ می دهد تعریف شده است)

چون، آگاهی و اطلاع ممکن است بر روی اجرای واقعی مهارت اثر بگذارد،

در بررسی های آینده، زنان مورد آزمایش نباید از نوع دقیق تحقیق آگاهی داشته باشند،

ولی یافتن چنین شرایطی مشکل، به نظر می رسد.

تحقیقات بیشتر در زمینه فاز دوره قاعدگی و اجرای ورزشی توصیه می شود

و باید هم بر روی مسابقات ورزشی کوتاه مدت و هم طولانی مدت متمرکز شود.

 

اختلالات شایع پزشکی زنان ورزشکار در سطح قهرمانی

امروزه بانوان برای شرکت در فعالیت های ورزشی و حتی مسابقات ورزشی

به منظور رسیدن به سطوح بالایی از سلامت جسمانی

و تناسب اندام تمایل زیادی از خود نشان می دهند.

در این میان برخی ورزشکاران به دلیل پرداختن به فعالیت های

ورزشی سنگین و شدید در رشته ورزشی دلخواه خود

( به ویژه در سطوح قهرمانی) دچار یک سری اختلالات پزشکی خواهند شد

که به عنوان مثلث اختلالات زنان ورزشکار شناخته می شوند.

 

سبب شناسی

زنان ورزشکار برای رسیدن به اهداف عملی و دستیابی به وزن ایده آل

و کاهش درصد چربی بدن یا کاهش وزن خود متحمل فشارهای زیادی می شوند

بنابراین دچار اختلال در غذا خوردن (به دلیل ترس از افزایش وزن و…) شده،

این خود می تواند موجب اختلال در چرخه قاعدگی ماهانه شود

و به دنبال آن پوکی استخوان زودرس (به دلیل کاهش سطح هورمون زنانه استروژن) شود.

بنابراین تاکید بر شناسائی سریع تر زنان ورزشکاری می شود

که در معرض خطر پیشرفت به سمت این اختلال هستند

و پس از آن به کارگیری روشهای پیشگیری و درمان توصیه می شود.

 زن و ورزش
  • اختلال در  خوردن

این مشکل به دلیل توجه فکری و عملی زیاد ورزشکاران برای رسیدن

به وزن ایده آل و بعضاً بکارگیری روشهای غلط و نادرست به منظور کاهش وزن ایجاد می شود.

به عنوان مثال سوء استفاده از مسهل ها، مدرها (زیاد کننده ادرار)،

ایجاد شرایط عمدی استفراغ پس از غذا خوردن،

محدودیت دریافت مواد غذایی کافی، ناشتا بودن طولانی مدت

و در نهایت پرداختن به ورزشهای سنگین و شدید بیش از حد سطح توانائی های جسمی فرد،

عواملی هستند که مشکلات زیادی را برای ورزشکار ایجاد می کنند.

در دو طیف انتهایی این مشکل، بی اشتهایی عصبی (آنورکسی نروزا)و بولمیا (پرخوری عصبی) قرار دارند.

 

  • قطع قاعدگی (آمنوره)

آمنوره اولیه:

در زنان ورزشکاری که تمرینات ورزشی شدید خود را قبل از بلوغ شروع می کنند

به صورت تاخیر در شروع قاعدگی مطرح می شود (بعد از 16 سالگی)

 

آمنوره ثانویه (عدم قاعدگی):

بصورت قطع قاعدگی، حداقل در 6-3 چرخه عادت ماهانه پشت سر هم در خانمی که قبلاً قاعده می شده است.

نکته:

گاهی زنان ورزشکاری که به ورزشهای شدید و سنگین می پردازند

به دلیل کاهش عملکرد محور هیپوتالاموس- هیپوفیز و کاهش ترشح

و آزاد شدن هورمونهای محرک تخمدان ها (FSH: هورمون محرک تخمک گذاری و LH: هورمون تشکیل دهنده جسم زرد)

، دچار بی نظمی در سیکل قاعدگی ماهانه بویژه

به شکل افزایش طول مدت سیکل قاعدگی (بیشتر از 36 روز فاصله بین دو سیکل)

تحت عنوان ((الیگومنوره)) می شوند، (کاهش سطح استروژن و پروژسترون).

 

  • پوکی استخوان

گاهی پوکی استخوان ثانویه به کاهش سطح هورمونهای استروژن و پروژسترون

در زنان ورزشکاری که به فعالیت های شدید ورزشی می پردازند

رخ می دهد البته ممکن است این پوکی استخوان،

حتی با دریافت مکمل های کلسیم و یا دریافت جایگزینی داروهای استروژنی غیر قابل برگشت باشد.

بنابراین پوکی استخوان ثانویه به دنبال کوچکترین تروماها

و استرسهای جسمانی دچار  شکستگی های متعدد استخوانی خواهند شد.

 

شیوع

شیوع بی اشتهایی عصبی در جمعیت کلی زنان 1% و بولمیا (پرخوری عصبی) 3/1% است

که در برخی مطالعات انجام شده در زنان ورزشکار این شیوع به 62/15% می رسد (در سنین بلوغ).

به ویژه در آن دسته از زنانی که دارای سابقه خانوادگی مثبت در رابطه با این امر بوده اند.

شیوع آمنوره (عدم قاعدگی) در زنان ورزشکار نسبت به زنان غیر ورزشکار همسن بیشتر است (حدود 6/3% )

کاهش سن استخوانی در برخی ورزشکاران با قاعدگی و دیررس گزارش شده

که معمولاً همراه با ریسک شکستگی های ناشی از استرس

و به دنبال تروماهای کوچک و جزئی و اسکولیوز بوده است.

برخی از رشته های ورزشی پرخطر که به دلیل کم توجهی ورزشکار،

والدین و مربی به سمت این اختلال پیشرفت می کنند عبارتند از:

ژیمناستیک، اسکیت، باله، دو استقامت

بنابراین پرداختن به برخی رشته های ورزشی گاهی نیاز به مطالعه بیشتر

و بررسی وضعیت استاتیک، قد، وزن، سن و شکل بدنی فرد و همچنین توجه

به توانایی های ژنتیکی ورزشکار برای پرداختن به رشته ورزشی خاص دارد.

لازم به ذکر است زنان بیشتر از مردان (حدود 9 برابر) مستعد اختلالات غذاخوردن هستند

اما برخی رشته های ورزشی مردانه مانند کشتی نیز مستعد کننده این اختلالات است.

پوکی استخوان زودرس و بی اشتهایی عصبی نیز در بلوغ دیررس مردان دیده شده (دوندگان استقامت)

بنابراین تمام ورزشکارانی که دارای یک یا چند مورد از موارد ذکر شده باشند

باید دقیقاً تحت بررسی و ارزیابی بیشتر و معاینه بدنی قرار گیرند

و سعی در برطرف کردن مشکلات آنها از طریق توجه بیشتر به بهداشت جسم و روان

و استفاده از روشهای صحیح و علمی برای رسیدن به وزن مطلوب

و بالاتر بودن سطح تحصیلات علمی، معلومات ورزشی،

برداشتن فشارهای روحی فراوان ورزشکار از جانب مربی و والدین شود .

اما بیشترین تعداد آسیب ها و ضایعات ورزشی در رشته های بسکتبال، والیبال، ژیمناستیک و هندبال دیده می شود.

جدی ترین این ضایعات شامل شکستگی، آسیب سر و دررفتگی مفاصل هستند

که عمدتاً در رشته های بسکتبال، هندبال، هاکی و ژیمناستیک دیده می شود.

اما لازم است ذکر شود که بیشتر آسیب های ورزشی جدی نیستند

و اغلب شامل پیچ خوردگی های مچ پا، جراحات خفیف زانو و ضرب دیدگی ها می باشد.

 

در دنباله برخی از آسیب های ورزشی که بیشتر در خانمها دیده می شود توضیح داده می شود:

 زن و ورزش

ضایعات لگنی

گاهی اوقات آسیب دیدگی لگن در اثر اصابت با زمین،

برخورد توپ یا در برخی ورزشهای تماسی (با احتمال تصادم بالا) رخ می دهد

اما این ضایعات معمولاً سطحی بوده و منجر به ضایعات ارگانهای داخلی لگن مثل رحم، تخمدان ها و واژن نمی شود.

یادآوری می شود مردان در مقایسه با زنان در ریسک بالاتری از خطر آسیب دیدگی

ارگانهای تناسلی قرار دارند که بیشتر به علت خصوصیات

و موقعیت آناتومیک دستگاه تناسلی آنها می باشد.

همانطور که می دانیم ارگان های تناسلی داخلی در زنان به خوبی توسط استخوان ها،

رباطها و عضلات حمایت می شوند.

برخی از آسیب هایی که در اثر وارد شدن تروما به لگن در خانمها گزارش شده عبارت است از:

آسیب به روده بزرگ، آسیب به مثانه، گاه خطر پارگی رحم در زنان ورزشکاری

که از وسیله IUD استفاده می کنند و یا پارگی کبد در اثر وارد شدن ضربه به ناحیه فوقانی

و راست شکم در ورزشهایی مانند کاراته دیده می شود.

 

ضایعات ارتوپدی

در زنان به دلیل کمتر بودن نسبی قدرت عضلانی و نیز وجود هورمونهای زنانه (مانند پروژسترون)

نسبت به مردان، بیشتر مستعد ضایعات رباطی و مفصلی هستند.

(سستی مفاصل در زنان بیشتر دیده می شود).

به طور مثال در مفصل زانو به دلیل پهنای بیشتر مفصل لگن در زنان

و در نتیجه بیشتر بودن زاویه بین استخوان ران و درشت نی در زاویه Q)،

حرکت و جابجایی مفصل زانو از حد نرمال بیشتر بوده

و این مسئله همراه با قدرت نسبتاً کم عضله چهارسرران منجر به

چرخش جانبی زانو در شیار زانویی- رانی می شود

و در نتیجه منجر به افزایش درد پشت زانو و کندرومالاسی زانو (نرمی مرضی غضروف مفصل زانو) می شود.

این مشگل با اقدامات حمایتی از جمله استفاده از کفش های طبی خاص،

انجام ورزشهای کششی عضلات داخل ساق و پشت ران و ورزشهای تقویتی عضله چهارسرران قابل اصلاح خواهد بود.

 

قوزک پا

بیشترین آسیب های این ناحیه (آسیب دیدگی بافت نرم بین استخوان های برجسته قوزک پا)

و پیچ خوردگی مچ پا و کشیدگی عضلات این ناحیه در ورزشهایی

مانند ژیمناستیک، اسکیت روی یخ، والیبال، بسکتبال و باله دیده می شود.

بنابراین بستن قوزک پا با نوارهای باندار توسط والیبالیست ها،

بسکتبالیست ها می تواند نقش پیش گیری کننده موثری از وارد شدن

این آسیب ها در این ناحیه داشته باشد. برای تقویت این ناحیه

باید قدرت عضلات دورسی فلکسور و پلانتار فلکسور را افزایش داد(حرکات عضلات خم و راست کننده کف پا)

و نیز ورزشهای کششی تاندون آشیل.

 زن و ورزش

شانه (سندروم قوس دردناک)

این سندروم با درد شانه و بازو به خصوص در قسمت میانی حرکت آبداکشن (دورکردن بازو از خط وسط)

ایجاد می شود اما معمولاً ابتدا و انتهای این حرکت بدون درد است.

معمولاً علت افزایش سستی لیگامانهای این ناحیه سبب ضعف عضلات کلاهک

چرخاننده مفصل شانه (روتاتورکاف) می باشند

که مسئول جابجائی رو به بالای سر استخوان بازو به داخل حفره مفصلی شانه (لگنوئید) می شود.

بنابراین اگر این فضا کوچکتر شود بافت های قرار گرفته در آن فضا دچار تورم و التهاب می شوند.

درمان شامل داروهای ضد التهاب تقویت عضله چرخاننده (کلاهک)

مفصل شانه و بکارگیری و فراگیری تکنیک های صحیح و دقیق آموزشی رشته ورزشی مربوطه می باشد.

این سندروم بیشتر در شناگران، ورزشکاران پرتاب وزنه، قایق رانان، و ورزشهای راکتی دیده می شود.

 

کمر

اسپوندیلولیز در واقع یک نقص در بخش بین مفصلی مهره های کمری است

که در زنان جوان ژیمناستک از شیوع نسبتاً بالایی برخوردار است

و یا آپوفیزیت مهره ها که در واقع تحریک التهابی مراکز رشد در صفحه انتهایی مهره هاست.

این مشگلات با حرکات تکراری خم و راست شدن بخصوص در حرکات ژیمناستیک،

اسکیت روی یخ و شیرجه روها دیده می شود.

گاهی اوقات شکستگی های ناشی از استرس (تروماهای خفیف اما مکرر و دائمی به مهره های کمری)

در مهره های کمری این دختران جوان دیده می شود

که خود می تواند منجر به ایجاد دردهای کمری دائمی شود.

بنابراین استراحت، انجام تمرینهای تقویتی عضلات شکم و کمر، مصرف داروهای ضد التهابی توصیه می شود.

شکستگی های ناشی از استرس بیشتر در زنان رخ می دهد تا مردان.

این مشگل بیشتر در دوندگان و ژیمناستها دیده می شود

و می تواند به دلیل کاهش معدنی شدن استخوان ثانویه

به اختلال قاعدگی ایجاد شده در آنها (مثلاً طولانی شدن و افزایش فواصل قاعدگی ها) باشد.

بیشترین نواحی درگیر در استخوانهای درشت نی، لگن و استخوانهای کف پا هستند

که معمولاً علت این مشگلات، نبودن وقت کافی پزشکان معاینه کننده ورزشکاران درگیر است.

درمان موارد فوق شامل استراحت (وبرگشت تدریجی به فعالیت تا جایی که دردی وجود نداشته باشد)،

دریافت مواد معدنی از طریق رژیم غذایی(بویژه کلسیم) و بررسی کامل وضعیت قاعدگی می باشد.

حال به شرح برخی آسیب های شایع در دو رشته ورزشی دو و میدانی و ژیمناستیک می پردازیم.

 

دو و میدانی

بیشترین ضایعات در رشته دو و میدانی (60% موارد) در دوندگان استقامت دیده می شود

که معمولاً به دلیل اشتباهات تمرینی از جمله دویدن های طولانی مدت در مسافت های زیاد،

تغییرات سریع در روشهای تمرینی عادی و روزانه و یا دویدن روی تپه یا سطوح سخت، روی می دهد.

این فاکتورهای خارجی ربطی به جنسیت خاصی ندارند

اما برخی فاکتورهای آناتومیک و ساختاری مانند ضعف عضلات چهارسرران،

افزایش سستی مفاصل، عدم انعطاف پذیری مفاصل و… همگی در ایجاد این آسیب ها مسئولند.

زانو بیشترین منطقه درگیر (7/41%) سپس قسمت تحتانی ساق (9/27%)،

نواحی تحتانی کمر و قسمت فوقانی ساق و ران بوده است.

اگر چه هر دو جنس مستعد آسیب دیدگی در نواحی عمده آناتومیکی هستند

اما برخی آسیب ها با شیوع بیشتر در جنس دیگری دیده می شوند.

به طور مثال التهاب تاندون آشیل، بیشتر در مردان و سندروم استرس درشت نی (گرفتگی و درد عضلات ساق پا)

در زنان و نیز شکستگی های ناشی از استرس در استخوانهای درشت نی،

نازک نی و استخوان های کف پا که بیشتر در دوندگان سرعت زن دیده می شود.

دو و میدانی زنان شفادرمان

 زن و ورزش

ژیمناستیک

مطالعات انجام شده و بازنگری مقالات منتشر شده در زمینه تحقیقات انجام شده

در ضایعات ورزشی زنان ورزشکار، مشخص نمود که در این ورزش همزمان با پیشرفت

سطح مهارتها، خطر بروز آسیب های ورزشی بیشتر شده است.

از جمله در تمرینات زمینی، حرکات غلت زن و حرکات موازنه و پارالل.

اختلال در مکانیسم های راست کننده زانو ممکن است

منجر به ایجاد درد زانو، نیمه در رفتگی مفصل زانو، التهاب تاندونهای

این ناحیه حتی درد در ساق پا و عضلات اکستنسور زانو شود.

درمان شامل تقویت، عضلات پهن داخلی ران، رفع التهاب با داروهای ضد التهابی،

استراحت و گاه استفاده از پریس های حفاظت کننده زانو است.

همچنین در ژیمناستها به دلیل وارد شدن نیروهای فشاردهنده عمودی مکرر

بر مهره ها به خصوص در وضعیت بیش از حد راست کردن و کشیدن ستون فقرات،

بیشتر در معرض وارد آمدن آسیب ناحیه ستون فقرات کمری هستند.

همچنین افزایش قوس کمری که به فراوانی در حرکات ژیمناستیک دیده می شود

منجر به وارد شدن نیروهای فشاری زیاد بر مهره ها بویژه سطوح بین مفصلی مهره می شود

که می تواند به ایجاد دردهای ناتوان کننده در میانه کمر یا انتهای تحتانی کمر منجر میشود.

درمان شامل استراحت، بی حرکتی ستون فقرات و عدم اجازه به پرداختن تمرینات بیشتر در فاز حاد بیماری است.

 

 

نتیجه گیری

رشد سریع دانش بشری در عرصه های گوناگون، عصر حاضر را به عصر انفجار دانش و اطلاعات تبدیل کرده است.

در چنین شرایطی جوامع مختلف برای هماهنگی و همراهی

با رشد و توسعه جهانی و قرار گرفتن در طبقه کشورهای توسعه یافته،

سعی دارند تا با استفاده از حربه علم و دانش و کاربرد آن در عمل، موقعیت خود را

همچنان در سطح کشورهای توسعه یافته حفظ کنند.

در واقع به نظر می رسد آنچه می تواند موجب عقب ماندگی و قرار گرفتن

در زمره کشورهای توسعه نیافته و در حال توسعه شود کم توجهی

به تحقیق و پژوهش و علم و دانش حاصل از آن است.

بدیهی است هر گونه سستی و کم کاری در این ارتباط،

رشد فرهنگی هر جامعه ای را دچار بحران کرده و در نتیجه آن جامعه

عملاً در زمینه های مختلف اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی

و بسیاری از زمینه های دیگر ناتوان و به دیگران وابسته می کند.

اهمیت تحقیقات ورزشی در ارتباط با ورزش بانوان دو چندان است

زیرا این قشر در جامعه ما از جایگاه ویژه ای برخوردارند

و از سویی دیگر ورزش بانوان در کشور ما اختصاصات ویژه ای دارد

و حفظ و ارتقاء سطح سلامت جسمی و روحی بانوان هدف ارزشمندی است

که تحقق آن به عهده تمامی افراد با مسئولیت و بصیر است.

 

 

منابع فارسی:
  • اثرات ورزش بر شیردادن مادران- پریوش نوربخش- فصلنامه ورزش- شماره 19-1372
  • اختلالات شایع پزشکی زنان ورزشکار در سطح قهرمانی- دکتر سالومه اوجی- دبیرانجمن پزشکی اداره کل تربیت بدنی دختران- زیور ورزش- شماره سیزدهم- مهرماه 1380
  • تأثیر دوره قاعدگی بر اجرای مهارتهای ورزشی- ترجمه محمد احسانی فر- زیور ورزش- آذر 80- شماره 15- صاحب امتیاز: اداره کل تربیت بدنی دختران
  • تاریخچه حضور زنان در بازیهای المپیک- تألیف: لیدیامونیکا- ترجمه دکتر مجید کاشف- زیور ورزش- آبان 80
  • خطبه یک نهج البلاغه
  • ضایعات ورزشی خاص زنان ورزشکار- دکتر سالومه اوجی- زیور ورزش- شماره چهاردهم- آبان 1380
  • نقش ورزش و تربیت بدنی در تحکیم و توسعه روابط اجتماعی زنان- کتر داوود الوندی- زیور ورزش- دی ماه 1380
  • نگرش علمی به تمرینات ورزشی بانوان- دکتر محمد رازی- فصلنامه ورزش- شماره 20- پائیز 1373
  • وسایل الشیعه- ج 11- ص 451
    ورزش دختران و بانوان در اسلام- دکتر علی قائمی- زیور ورزش- اردیبهشت 80

 

       منابع انگلیسی:
11- Butte NF,Garza C, Stuff JE,etal: Effect to maternal diet and body composition on lactational performance. Am J Clin Nutr 1984: 39(2): 296-306
12-Capter 23: The Female Athlete traid AuRELIA NATT IV, MD KIMBERLX YEAGER, MD, MPH BARBARA DRINKWATER, PHD ROSEMARY AGOSTINI, MD
13-Hale Rw,kosasa T,Krieger J,etal: A marathon: The immediate effect on Female runners, luteinizing hormone, Folliclestimulating hormone, Prdaction, testosterone, and cortisol levels. Am J obstet cynsol 1983: 146 (5): 550-556
14-Lovelady CA, Lonnerdal B, Dewey KG: Lactation. Performance of exercising woman.
15-Motil KJ, Montandon CM. Thotathuchery M, etal: Deitary Protion and nitrogen balance in lactating and nonlactating woman, AM J clin Nutr 1990: 51 (3): 378-384
16-Permission of the physician and Sport medicine 1998 chapter woman sport 8 performance.
17-The physician and sports medicine March- 1991
18-Wallace JP, Rabin J: The accumulation of lactic acid in mothers, milk Following maximal exercise. Med Sci Sports Exerc 1986: 18 (2 suppl): s 47
0
دیدگاه‌های نوشته

*
*

جواب سوال‌هاتون رو می‌تونید در زیر پیدا کنید. در غیر اینصورت از ما بپرسید، ما همیشه به سوالاتتون جواب می‌دهیم.
شرایط کسب امتیاز از طریق ثبت نظر چیست؟
شما می توانید پس از دریافت سفارش، نظر خود را در رابطه با محصول خریداری شده در الوند رایان بنویسید. پس از تایید نظر شما توسط کارشناسان شفا درمان ، امتیاز برای شما ثبت می‌شود.تا قبل از تایید نظر امتیاز شما در قسمت تاریخچه بخش امتیازات در صف نمایش داده میشود.
چرا بایستی در حساب کاربری شماره کارت ثبت کنم؟
در صورتی که از خرید خود منصرف شوید شفا درمان در کمترین زمان ممکن مبلغ را به شماره کارت شما برگشت می دهد. مهم است که شماره کارت به نام مالک حساب کاربری ثبت داشته باشید
چرا بایستی در حساب کاربری آدرس ایمیل ثبت کنم؟
کلیه مکاتبات شفا درمان با آدرس ایمیل شما انجام می شود.